Langdurigezorg.nl

Kennisbank afgeronde ondersteuningsprogramma's bij veranderingen in de langdurige zorg.

Triple Aim in de Veenkoloniën

Gezondheidsverschillen verkleinen in Drenthe en Groningen. Dat is het doel van het programma ‘Kans voor de Veenkoloniën’. Het Zorg Innovatie Forum voert het programma uit, met partners en bewoners uit de regio. Triple Aim is hierbij de inspiratiebron. Directeur Karin Kalverboer: ‘Een prachtig gedachtegoed. Integraal samenwerken, over de schotten heen, vanuit de behoeften van de cliënt, dat is de toekomst.’

Waarom werken jullie vanuit Triple Aim?

Karin Kalverboer, directeur van het Zorg Innovatie Forum: ‘Wij zetten ons vanuit het Zorg Innovatie Forum in voor kwetsbare groepen in de samenleving. Mensen die zelfstandig wonen, maar zichzelf niet helemaal kunnen redden. Dat vraagt om antennes in de samenleving en het anders organiseren van zorg.

In de afgelopen decennia hebben we een zorgstelsel opgebouwd, waarbij we de zorg in stukjes hebben opgeknipt. De uitvoering en de financiën zijn bij verschillende partijen belegd. Een onoverzichtelijk netwerk voor cliënten is het gevolg. Zij weten niet meer goed waar ze terecht kunnen. En de geboden diensten sluiten niet altijd aan bij de wensen van bewoners. Hoe kunnen we dat doorbreken? Triple Aim is hiervoor inspirerend gedachtegoed, dat zich al heeft bewezen in de Verenigde Staten.

Denken vanuit wensen en behoeften cliënt

Door te denken vanuit de wensen en behoeften van de cliënt, dit te vertalen naar kwalitatief goede dienstverlening waar zorg onderdeel van is, kun je de ervaren kwaliteit van zorg verbeteren en tegelijkertijd de kosten verminderen. We zien dit dan ook als de toekomst. Maar het is gemakkelijker gezegd dan gedaan. Er is een gedeelde visie voor nodig om deze omslag te bereiken.’

“We hebben een zorgstelsel opgebouwd, waarbij we de zorg in stukjes hebben opgeknipt.”

Hoe komen jullie tot die gezamenlijke visie?

‘Wij hebben grofweg deze 3 stappen gezet voor het tot stand brengen van een gezamenlijke visie:

Stap 1: Bewustwording creëren

De eerste stap is bewustwording creëren bij professionals. We doen dit op verschillende manieren. Bijvoorbeeld door het organiseren van dialoogtafels in de regio. Tijdens deze bijeenkomsten gaan ouderen in gesprek met professionals. Zij praten over hun wensen en waar ze tegen aan lopen. Professionals doen op deze bijeenkomsten waardevolle inzichten op over wat voor hun cliënten van belang is en hoe ze de zorg ervaren.

Stap 2: Pleidooi voor Triple Aim

In de tweede stap brengen we bij professionals onder de aandacht hoe de benadering vanuit Triple Aim het zorgsysteem kan veranderen. We hebben hier echt de rol van pleitbezorger.  Vaak geef ik het voorbeeld vanuit het Instituut voor Publieke Waarden. We zijn bereid om veel te investeren in schuldsanering, waardoor we het echte probleem bij de kiem aan pakken. Dat kan heel veel geld besparen.

Stap 3: Bouwen aan commitment

Met mensen die geïnspireerd raken, gaan wij verder in gesprek. Het is belangrijk dat partners echt gemotiveerd zijn en verder durven te kijken dan hun eigen werkveld en datgene waarvoor ze betaald worden. Vaak is dat een stukje van de oplossing. We moeten breder durven kijken naar wat mensen nodig hebben. Als netwerkorganisatie treden wij dan op als ’verbinder’. We brengen verschillende partijen bij elkaar en koppelen experts aan de werkgroep. Hierbij vinden we het belangrijk om altijd naar de mensen die het betreftte luisteren en dat te verbinden aan kennis en ervaring van professionals. Je hebt elkaar hierin nodig.’

“Het is belangrijk dat partners echt gemotiveerd zijn en verder durven te kijken dan hun eigen werkveld.”

Implementatie gedachtegoed

Twee gemeenten in de Veenkoloniën zijn begonnen met implementatie. In elke gemeente is een werkgroep gevormd die Triple Aim willen toepassen voor een bepaalde doelgroep in hun gemeente. Zij zijn nog in de startfase. We merken al wel dat Triple Aim een prachtig gedachtegoed is, maar ook veel vernieuwing vraagt. Daar komen altijd hobbels bij kijken, die genomen moeten worden. We ontdekten dat er een aantal randvoorwaarden verbonden zijn aan Triple Aim. Wat is er nodig om te kunnen vernieuwen? Wanneer heeft het kans van slagen? Waar start je? We kwamen uit op 10 randvoorwaarden, die we graag willen delen.

Randvoorwaarden voor Triple Aim

  1. Verzamelen van data is essentieel aan de start van Triple Aim. Er zijn veel data waar we gebruik van kunnen maken, zoals de data van gemeenten (toeslagaanvragen), gegevens van zorgverzekeraars, GGD’en, van de ROS’en. Zij geven inzicht in het ‘laaghangend fruit. Waar worden veel verschillende kosten gemaakt? Dat geeft richting aan waar te starten.
  2. Alle partners moeten het gedachtegoed van Triple Aim echt herkennen en voelen. Niet gewoon begrijpen. Je moet er in geloven, anders kun je de hobbels niet nemen die je zeker gaat tegenkomen.
  3. Het vraagt leiderschap. Een heldere visie, lef om verandering in gang te zetten en vast te houden bij lastige knelpunten.
  4. Je hebt zicht nodig op financieringsstromen en de manier waarop je financiering integraler kunt inzetten. Dit is ingewikkeld en vraagt expertise en overleg tussen zorgverzekeraars, gemeenten en aanbieders van diensten. Wij hebben hier experts voor aangetrokken, die dit proces faciliteren.
  5. Ontwikkel een zelfde taal. Weet waar je met elkaar over spreekt en dat je hetzelfde bedoelt. Veel woorden hebben een andere betekenis en gevoelswaarde bij inwoners, gemeenten en zorgaanbieders.
  6. Als  verbinder moet je goed inzicht hebben in wie je wanneer bij het proces kunt betrekken. En waar de eerste winst te behalen valt.
  7. Samen werken aan Triple Aim vraagt om transparantie. Partners moeten informatie, kennis en ook middelen willen delen en soms ook loslaten.
  8. Om transparantie te bevorderen heb je een gedeeld belang nodig, iets waar je met z’n allen voor gaat.
  9. Er is regelruimte nodig. Je kunt kosten besparen op zorg in ziekenhuizen. Maar als huisartsen die de taken van het ziekenhuis overnemen daar geen financieel profijt van hebben, en de werkdruk neemt toe, , dan zijn ze minder gemotiveerd om hierin te investeren. Organiseer de zorg in het netwerk zo dat besparingen vanuit ziekenhuis worden geherinvesteerd in de eerste lijn, of worden besteed aan preventie. Dit vraagt moed, lef en de bereidheid om te delen van alle betrokken partijen.
  10. Houd oog voor schurende belangen. Meer preventie betekent soms minder zorg in de tweede en soms ook in de eerste lijn. Het kan ook tot herverdeling van taken leiden of soms het afstoten van banen. Hoe ga je als organisatie en persoon hiermee om? Het vraagt heel wat van mensen om zich de vraag te stellen: ‘Is het terecht dat ik de samenwerking tegenhoud? Of moet ik mijn expertise juist in een andere context gaan inzetten?’

Wat levert het op?

We hebben nog geen harde effecten die we kunnen delen. Wel vinden we het heel belangrijk om te weten of de veranderingen de juiste resultaten opleveren. Daarom investeren we in wetenschappelijk onderzoek. We maken  gebruik van kennis die aanwezig is bij de universiteit van Groningen, het UMCG, de Hanzehogeschool en ook econometristen van de gemeente Groningen. We willen zo goed mogelijk inzichtelijk maken wat Triple Aim oplevert, dat monitoren en deze evidentie benutten om een bredere uitrol in de toekomst mogelijk te maken.

Verder lezen

› bekijk alle 5 artikelen over Triple Aim

Triple Aim

Een gezamenlijk initiatief van partijen in Nederland die de Triple Aim-aanpak omarmen: gelijktijdige verbetering van de gezondheid, ervaren kwaliteit van zorg en kosten.

Meer over dit programma