Langdurigezorg.nl

Kennisbank afgeronde ondersteuningsprogramma's bij veranderingen in de langdurige zorg.

Verslag transitiebijeenkomst Maastricht (4 juni 2014)

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) organiseerde in mei en juni 2014 in samenwerking met veldpartijen regionale transitiebijeenkomsten over de Hervorming langdurige zorg. Op 4 juni vond de bijeenkomst in Maastricht plaats.

Bemiddelen in communicatie

In Zuid-Limburg zien zorgaanbieders en gemeenten niet op tegen de komende transitie. Dat heeft wellicht te maken met een klimaat van samenwerken dat hier al langer aanwezig is. Het initiatief van Blauwe Zorg, zoals verderop in deze tekst wordt uitgelegd, kan hierbij een rol spelen. Op 4 juni werd in het UMC Maastricht gesproken over de komende transitie en kwamen Zuid-Limburgse zorg-ontwikkelingen ter sprake.

Verzekeraars

Een enkeling wees ook op irritaties. Zo werd er op gewezen dat binnen Zuid-Limburg verzekeraars verschillende regiobudgetten zouden inzetten. Een aanwezige verzekeraar verwoordde het zo: ‘Wij stimuleren het in Zuid-Limburg niet om cliënten over te nemen uit een ander budget.’ Dat kan ten koste gaan van patiënten die gebaat zijn bij zorgaanbod dat in uiteenlopende delen van Zuid-Limburg voorhanden is.

Ook op een ander punt kwamen verzekeraars ter sprake tijdens deze sessie. De Brunssumse Wmo-wethouder Thomas Gelissen: ‘We willen graag met zorgverzekeraar CZ om de tafel om over de komende transitie-ontwikkelingen te praten, maar hebben moeite om een afspraak te maken.’

De 4 juni aanwezige beleidsmedewerker Bart Vos van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) wees in dit verband op een Algemene Maatregel van Bestuur die waarschijnlijk in juli van kracht wordt en die verzekeraars verplicht om met gemeenten afstemming te zoeken. Bart Vos: ‘We hebben pas voor 13 Zeeuwse gemeenten gesprekken met de verzekeraar geregeld. Dat kunnen we ook voor Brunssum doen.’ Thomas Gelissen maakt graag van dit aanbod gebruik.
Ondertussen krijgen in Zuid-Limburg initiatieven die passen binnen de transitie al ruim baan. Mooi voorbeeld: Blauwe Zorg.

Blauwe Zorg

De regio Maastricht-Heuvelland heeft een goed voorbeeld over slimmer samenwerken in de gezondheidszorg: Blauwe Zorg. Het ministerie van VWS wees Blauwe Zorg in april 2014 aan als proeftuin. Op de transitie-bijeenkomst van 4 juni in Maastricht zette dr. Guy Schulp, medisch directeur van ZIO (Zorg in Ontwikkeling) het principe uiteen: ‘Vergelijk het met de bouwwereld. Als een huis wordt gebouwd, komen tijdens de bouw de diverse specialisten zoals de wandenzetter, de stukadoor, de loodgieter, de schilder in volgorde aan de beurt. Eerst de een, dan de ander. Zo werkt 90 procent van de bouwbedrijven. Een klein percentage doet het anders en gaat vooraf met alle onderaannemers om de tafel zitten. Dan spreken ze bijvoorbeeld af: ‘Als jij nou die voorgeschilderde tussenwanden plaatst, hoeft de schilder maar één keer langs te komen voor de afwerking’. Die geïntegreerde afstemming leidt tot een kwart minder bouwtijd, lagere kosten en meer kwaliteit.’

Zo werkt Blauwe Zorg ook. Zorgverzekeraar VGZ, patiëntbelangenorganisatie Huis voor de Zorg, het academisch ziekenhuis Maastricht en de regionale huisartsenzorg verenigd in ZIO (25.000 patiënten) hebben afspraken gemaakt om de zorgverlening meer te integreren en los te halen uit de beperkende financiële schotten.

Guy: ‘We denken en werken niet meer puur vanuit het ziekenhuis, vanuit de huisartsenpraktijk of vanuit de kaders van een andere hulpverlener. We kijken wat voor een patiënt het beste aanbod is. Bijvoorbeeld door diabetespatiënten vanuit één plan bij te staan of door medisch specialisten in voorkomende gevallen naar de huisartsenpraktijk te halen om ter plekke in samenwerking de patiënt te helpen.”

Hij vervolgt: ‘De scheidslijnen in de zorg sporen vaak niet met de realiteit. Processen lopen door elkaar en niet naast elkaar. Wat vandaag buikpijn is, kan morgen een geestelijk probleem zijn. Als je daar aanwijzingen voor hebt, kun je beter meteen met het juiste aanbod komen.’

Blauwe Zorg is nog pril, maar de verwachtingen zijn hooggespannen.

Warme IC voor ouderenzorg

Prof.dr. Jos Schols wees 4 juni aanvullend op de structureel andere rol van de huisarts: ‘De huisarts wordt echt een multidisciplinaire eerste lijnsvoorziening.’ Jos Schols onderzoekt modellen in de langdurige zorg en is een warm pleitbezorger om zorg te leveren ‘door de zorgschotten’ heen.
In dat streven hanteert Schols andere benamingen voor begrippen die nog samenhangen met de AWBZ-wereld. ‘In de beddenredactie in de langdurige zorg blijft plek voor verpleeghuisbedden. Ik spreek liever van een warme IC voor de ouderenzorg.’

Blauwe Zorg past in dit verhaal. Ouderenzorg is geen exclusief aandachtsgebied in de proeftuin, maar de multidisciplinaire en ontschotte benadering gaat uiteraard ook over ouderen.

Anders kijken naar kosten

Blauwe Zorg leidt door de geïntegreerde ketenaanpak ook tot goedkopere zorg. Guy: ‘We moeten doordrongen raken van het feit dat wat de ene hulpverlener uitgeeft, de andere niet meer kan besteden. We gaan elkaar voortaan aanspreken op gezonde, ethische productie. We zien elkaar immers dagelijks, zijn lokale partners. Productie zonder toegevoegde waarde moet in deze tijden niet meer kunnen. Noem het een stukje sociale controle. Dat geldt overigens ook voor patiënten. We gaan de patiënt leren keuzes te maken in de zorg. Niet zozeer door minder, maar door anders te kiezen, meer kostenbewust. Niet zorg claimen omdat je er recht op hebt, maar omdat je zorg echt nodig hebt. Dat is het tweeledige doel van dit experiment.’

Verslag door Rob van Es

Meer weten

› bekijk alle 21 artikelen over Hervorming langdurige zorg

Hervorming Langdurige Zorg

Via Hervorminglangdurigezorg.nl is de sector langdurige zorg in 2014 en 2015 geïnformeerd over de hervorming langdurige zorg.

Meer over dit programma